سيد علاء الدين محمد گلستانه
374
منهج اليقين (شرح نامه امام صادق ع به شيعيان) (فارسى)
جامههاى خود را كه به جهت احرام پوشيدهاند ، در پس پشت انداخته و صورتهاى خوب خود را به گذاشتن مو و نتراشيدن سر ، قبيحْمنظر ساخته . و چنين امرى فرموده ، به جهت ابتلاى عظيم و امتحان شديد و آزمايش ظاهر و تطهير كامل ، و اين معنى را سبب رحمت خويش و موجب رسيدن به بهشت گردانيد . و اگر خداى - سبحانه و تعالى - مىخواست كه بيت الحرام و مَشاعرِ عظام خود را در ميان باغها و نهرها و زمينهاى هموار كه محلّ قرار مردم باشد و درختانِ بسيار داشته باشد و ميوههايش نزديك و عمارتش بر يكديگر پيچيده و قريههايش به يكديگر متّصل [ كند ] و گندمزار و مرغزار سبز « 1 » و زمينهاى پُر نخل و زراعت ، دور او را فرو گرفته و عرصههاى پُر آب و زراعتهاى سبز و شاداب و راههاى آبادان مقرّر سازد ، هر آينه ، قدر و منزلت ثواب را پست و حقير ساخته بود ، آن قدر كه آزمايش و امتحان را ضعيف و سهل گردانيده بود . و اگر اساسى كه خانهء كعبه را بر آن بنا كردهاند و سنگهايى كه عمارت را به آن بر آوردهاند از زُمرّد سبز و ياقوت سرخ و روشنى و ضيامى بود ، هر آينه ، به اين سبب ، راه يافتن شك در سينهها كم مىشد و مجاهدهء شيطان از دلها زايل مىشد و اضطرابى كه از جهت شك حاصل مىشود ، از ميان مردم بر طرف مىشد ؛ و ليكن خداى - عزَّ و جلَّ - آزمايش مىكند بندگان خود را به انواع سختىها ، و بندگى مىفرمايد ايشان را به اقسام مشقّتها ، و مبتلا مىسازد به صنوف مكروهات ، تا آن كه تكبّر را از دلهاى ايشان ، بيرون كند و فروتنى و شكستگى را در نفسهاى ايشان ، جاى دهد . و اين معنى را درى چند گشوده به سوى تفضّل خود گرداند و سببها كه ، به آن به آسانى به عفو او توان رسيد ، سازد . پس ، از خداى تعالى حذر كنيد ، از مصيبتها و بلاها كه به زودى و بعد از فرصتى از پىِ ظلم و بَغى مىآيد و از عاقبت بد كه لازمهء تكبّر است ؛ زيرا كه تكبّر ، دام عظيم شيطان و مكر بزرگ اوست كه در دلهاى مردان « 2 » ، تأثير زَهرهاى كُشنده مىكند و از او خلاصى و شفا نمىيابد هيچ كس : نه عالِم ، به سبب علمى كه دارد ، و نه فقير ، به سبب جامهء كهنهاى كه پوشيده ؛ بلكه شيطان ، همه را به تكبّر ، فريب مىدهد . و خداى تعالى ، بندگان مؤمن خود را از اين معنى ، حراست و محافظت فرموده به تكليف اقامت نمازها و اداى زكات و مشقّتهاى روزه در ايّامى كه خداى تعالى واجب ساخته ، تا آن كه اعضاى ايشان به سبب عبادات ، ساكن شود از حركاتى كه مخالف رضاى اوست ، و چشمها به صفت خشوع ، موصوف شود و نفوس ايشان ، شكستگى و فروتنى كسب كند
--> ( 1 ) . الف : - « سبز » . ( 2 ) . الف : « مردم » .